Thứ Hai, 28 tháng 3, 2016

Say rượu, tự đụng xe gây vỡ ruột

ThS.BS Trần Hiếu Nhân (giảng viên Trường Đại học Y Dược Cần Thơ) cùng ê kíp phẫu thuật khoa Ngoại tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa TP. Cần Thơ vừa cấp cứu một bệnh nhân bị dập, vỡ ruột non.

Ông V.T.N (47 tuổi, ở phường Hưng Phú, quận Cái Răng, Cần Thơ), nhập viện chiều ngày 25-3 do tai nạn giao thông. Ông N. được nội soi ổ bụng với chẩn đoán chấn thương bụng kín, kết quả nội soi ông N. bị dập mạc treo (chỗ nối với trực tràng) và dập mạc treo ruột non và vỡ hồi tràng. Bác sĩ khâu chỗ vỡ qua nội soi, rửa bụng và đặt dẫn lưu ổ bụng. Gia đình kể ông N. đi xe máy, do say rượu nên tự đụng vào xe hơi đậu ở lề đường và được đưa đi cấp cứu.

Theo bác sĩ Hiếu Nhân, tình trạng chấn thương bụng kín sau va chạm gây vỡ tạng, đặc biệt là tai nạn do rượu bia rất nguy hiểm nếu không được phát hiện phẫu thuật kịp thời.

Chẩn đoán sai, bệnh nhân tử vong

Bệnh viện đa khoa huyện Lai Vung, nơi xảy ra sự việc - Ảnh: Thành Nhơn

Bà Đinh Thị Hai, mẹ của chị Lăng Thị Thúy Kiều (38 tuổi, ngụ xã Long Hậu, huyện Lai Vung), đã khiếu nại và yêu cầu Bệnh viện đa khoa huyện Lai Vung và các ngành chức năng cần sớm xác định rõ nguyên nhân khiến chị Kiều tử vong.

Trao đổi với Tuổi Trẻ sáng 28-3, bà Hai cho biết chị Kiều nhập viện tại Bệnh viện đa khoa huyện Lai Vung khoảng 17g ngày 25-3 với các triệu chứng ban đầu là nhức đầu, chóng mặt, ói.

Sau khi làm các xét nghiệm, bệnh viện chẩn đoán chị Kiều bị nhiễm trùng tiêu hóa và cho thuốc uống. Thời điểm nhập viện chị Kiều vẫn có thể đi đứng, nói chuyện bình thường với người nhà. Tuy nhiên ngày hôm sau chị Kiều có những triệu chứng trở nặng như mắt nhắm lịm, không nói chuyện, không tự ăn uống được.

“Lúc thấy triệu chứng bệnh trở nặng, chúng tôi nhiều lần đề nghị bệnh viện cho chuyển viện nhưng không được đồng ý. Bệnh viện trả lời chúng tôi rằng đây chỉ là bệnh bình thường”, bà Hai bức xúc cho biết.

Theo người nhà bệnh nhân, chiều 26-3 chị Kiều được chuyển viện sang Bệnh viện đa khoa Sa Đéc và tử vong trước khi đến nơi đây.

Tại Bệnh viện đa khoa Sa Đéc, Công an tỉnh Đồng Tháp đã tiến hành khám nghiệm, giải phẫu thi thể chị Kiều để tìm hiểu nguyên nhân cái chết của chị. Ngày 27-3, thi thể chị Kiều được gia đình đem về an táng.

Trước đó lãnh đạo Bệnh viện đa khoa Lai Vung có đến viếng tang gia đình, thừa nhận sơ suất và hỗ trợ gia đình 10 triệu đồng gọi là chi phí an táng. “Cái chúng tôi cần bây giờ không phải là tiền bạc mà là kết luận chính thức nguyên nhân dẫn đến cái chết của con gái”, bà Hai chua xót nói.

Trao đổi với Tuổi Trẻ, bác sĩ Võ Thành Thái, giám đốc Bệnh viện đa khoa huyện Lai Vung cho biết đến thời điểm hiện tại vẫn chưa xác định chính thức nguyên nhân dẫn đến tử vong của chị Kiều, tuy nhiên theo nhận định ban đầu từ diễn biến bệnh, có thể chị Kiều tử vong do hội chứng não cấp.

“Khoảng 19g ngày 26-3, bệnh tình chị Kiều có chuyển biến nặng, người nhà gọi cho bác sĩ. Lúc này ghi nhận tình trạng bệnh nhân xấu đi, hôn mê sâu, không trả lời, mạch, huyết áp không ổn định. Khoảng 20g thì chị Kiều được bệnh viện chuyển sang Bệnh viện đa khoa Sa Đéc và bệnh nhân đã tử vong trước khi đến bệnh viện”, bác sĩ Thái cho biết.

Theo bác sĩ Thái, thời điểm nhập viện bệnh nhân vẫn ổn định, được tiên lượng bị nhiễm trùng tiêu hóa nên có phần chủ quan, không tiên lượng được diễn biến bệnh. “Bệnh diễn biến quá nhanh, bệnh viện không tiên lượng được. Chậm nhất ngày mốt bệnh viện sẽ họp hội đồng chuyên môn để đánh giá đúng sai trong vụ việc, thông tin đến người nhà bệnh nhân về nguyên nhân tử vong”, bác sĩ Thái cho biết.

Liên quan đến tình tiết người nhà bệnh nhân nhiều lần đề nghị chuyển viện nhưng bị từ chối, bác sĩ Thái cho rằng thời điểm đó tình trạng bệnh nhân không quá nặng nên chưa cần thiết phải chuyển viện.

“Hội chứng não cấp và bệnh nhiễm trùng tiêu hóa có những triệu chứng chung nên bác sĩ tiên lượng bệnh chưa đúng. Một số người thiếu kinh nghiệm dễ nhầm lẫn giữa hai bệnh này. Thời điểm đầu cứ tưởng là nhiễm trùng tiêu hóa, nằm trong khả năng của bệnh viện nên chưa cho chuyển. Nếu sai thì rút kinh nghiệm và giải quyết vấn đề cho ổn thỏa”, bác sĩ Thái nói.

Gia cảnh bệnh nhân khó khăn

Gia đình chị Kiều thuộc trường hợp khó khăn. Chị Kiều làm nghề trét ghe mướn tại làng nghề ghe xuồng Long Hậu, huyện Lai Vung, thu nhập hằng ngày chỉ hơn 100.000 đồng. Chồng chị Kiều mất 12 năm trước, hiện chị còn 2 người con trai 19 tuổi và 11 tuổi. Căn nhà chị Kiều ở được hội từ thiện cho cột, tôn xây dựng chỉ cách đây hơn sáu tháng.

THÀNH NHƠN

Nguy cơ tương tác thuốc ở người cao tuổi

Để khảo sát nguy cơ tương tác có hại khi sử dụng đồng thời nhiều loại thuốc và các chất bổ sung, người ta đã phỏng vấn 2.351 người cao niên, từ 62-85 tuổi, trong năm 2005-2006 và 2.206 người khác trong năm 2010-2011. Những phát hiện đáng chú ý được ghi nhận:

* 30,6 - 35,8% trường hợp sử dụng cùng lúc 5 hoặc nhiều hơn các loại thuốc theo toa.

* 51,8 - 63,7% trường hợp sử dụng thực phẩm chức năng bổ sung.

* Tỉ lệ người cao tuổi có nguy cơ tương tác thuốc chủ yếu tăng từ 8,4% trong năm 2005-2006 đến 15,1% trong năm 2010-2011 với hầu hết các thuốc và thực phẩm chức năng bổ sung thường được sử dụng.

Trong một khảo sát khác, các nhà nghiên cứu thấy rằng khoảng 1/4 bệnh nhân cao tuổi đã không thông báo với bác sĩ điều trị về các loại thảo mộc và thực phẩm bổ sung họ thường sử dụng. Lý do được nêu ra là các bác sĩ điều trị đã không hỏi đến hoặc bệnh nhân nghĩ rằng các bác sĩ không cần phải biết.

Tóm lại, nghiên cứu này cho thấy nguy cơ tương tác thuốc có hại khi sử dụng đồng thời các loại thuốc theo toa và thực phẩm chức năng bổ sung tăng lên đáng kể từ năm 2005-2011 ở 15% bệnh nhân cao tuổi.

BS LÊ ĐỨC THỌ (Theo JAMA Internal Medicine)

Cẩn trọng khi sử dụng tinh dầu

Khách hàng đang lựa chọn tinh dầu và đèn xông tinh dầu ở một cửa hàng trong trung tâm thương mại - Ảnh: Minh Phượng
Khách hàng đang lựa chọn tinh dầu và đèn xông tinh dầu ở một cửa hàng trong trung tâm thương mại - Ảnh: Minh Phượng

Thị trường bán các sản phẩm này cũng phong phú. Nhưng tinh dầu ảnh hưởng đến sức khỏe thế nào thì chưa được xác định rõ.

Tại nhiều cửa hàng, người bán luôn giới thiệu: tinh dầu nguyên chất, tự nhiên, tuy nhiên người mua khó kiểm chứng điều này.

Người bán có quyền nói 100% tự nhiên, nguyên chất, nhưng chất lượng thật sự ra sao tùy vào người dùng cảm nhận. Quá trình chưng cất tinh dầu cũng giống như nấu rượu nhưng cần rất nhiều nguyên liệu. Khi bán có thể phải pha thêm dung dịch

Lương y NGUYỄN ĐỨC NGHĨA

Nhiều hương, 
nhiều giá tiền

Anh Nguyễn Văn Mạnh (Q.Gò Vấp, TP.HCM) kể anh vừa được tặng một chiếc đèn xông tinh dầu dùng điện cùng một lọ tinh dầu bạc hà.

“Lúc tinh dầu tỏa ra, mùi rất dễ chịu. Tôi thấy người thoải mái hẳn”, anh Mạnh nói. Tuy nhiên, anh băn khoăn không biết tinh dầu đấy có nguyên chất không, sử dụng lâu dài có ảnh hưởng gì đến sức khỏe không.

Tại một cửa hàng bán tinh dầu trên đường Hồ Biểu Chánh (Q.Phú Nhuận, TP.HCM), bày bán các mẫu tinh dầu cùng nhiều loại đèn xông. Cửa hàng có các mẫu nhỏ 5ml, 15ml và 100ml, giá bán lần lượt 49.000 - 89.000 - 299.000 đồng, với các mùi: bạc hà, khuynh diệp, vỏ bưởi, quế, sả chanh, oải hương...

Người bán giới thiệu: "Các loại tinh dầu này có thể đuổi muỗi, riêng bạc hà còn đuổi được chuột. Chỉ cần cho nước vào đĩa đựng nước phía trên đèn, khi nước ấm lên nhỏ vài giọt tinh dầu vào nước rồi cắm điện hoặc đốt nến làm nóng đĩa nước. Khi nước bay hơi, tinh dầu khuếch tán tỏa hương rất dễ chịu”.

Nhân viên cửa hàng cũng nói các loại tinh dầu như sả chanh, bưởi, quế, bạc hà là cơ sở tự trồng nguyên liệu và tự chưng cất. Riêng tinh dầu oải hương được nhập về từ Ấn Độ. Người này còn hướng dẫn nên đốt tinh dầu trước khi ngủ 30 phút, không đóng cửa kín và xông tinh dầu trong khi ngủ.

Một cửa hàng trên đường Cách Mạng Tháng Tám (Q.3, TP.HCM) quảng cáo 100% tinh dầu tự nhiên cũng bán các loại đèn xông tương tự, còn tinh dầu thì có đến hơn 30 loại hương liệu khác nhau. Có nhiều loại quý như hương trầm, ngọc lan tây, xạ hương, hoắc hương, hoàng đàn...

Ở đây bán lọ 10ml, 50ml và 100ml. Loại 10ml có giá từ 95.000 - 420.000 đồng, tùy mùi hương. Nhân viên nói tinh dầu đều nhập về từ Pháp. Ngoài để đốt, tinh dầu này còn dùng matxa, cho vào bồn tắm.

Dạo quanh các trang web và mạng xã hội, rất nhiều cửa hàng chuyên bán tinh dầu và đèn xông với đủ mẫu mã, xuất xứ và giá cả. Hầu hết đều khẳng định tinh dầu “100% tự nhiên”, “100% nguyên chất”. Ngoài công dụng xông phòng tạo cảm giác thư giãn, thoải mái, tinh dầu còn được quảng cáo chữa được rất nhiều bệnh và dùng làm đẹp!

Có thể gây dị ứng

Trao đổi về việc sử dụng tinh dầu, bác sĩ Nguyễn Hồng Sơn, phó trưởng khoa tai - mũi - họng Bệnh viện Quân y 175, TP.HCM, khuyến cáo: “Người dùng tinh dầu phải quan tâm đến nguồn gốc, nơi sản xuất, nhập khẩu phải có chứng nhận nguồn gốc nước sở tại hoặc được Bộ Y tế cấp phép lưu hành. Tuy nhiên, với những sản phẩm do người bán tự sản xuất thì khó kiểm soát".

Theo lương y Nguyễn Đức Nghĩa, tinh dầu là hương thơm trị liệu, được dùng ở nhiều nước, nhất là các nước vùng Trung Đông. Khi hít vào, tinh dầu tác động vào hệ thần kinh trung ương, kích thích thần kinh não bộ, giúp con người hưng phấn, chống mỏi mệt, có tác dụng thư giãn sau khi làm việc mệt mỏi, căng thẳng.

Tinh dầu tác động qua khứu giác lên hệ thần kinh con người rất nhanh nên ai ngửi được mùi hương sẽ thấy thích, thoải mái, ai không ngửi được, dị ứng, cơ thể tự phản ứng ngay nên không có chỉ định và chống chỉ định.

Trong khi đó, bác sĩ Phan Quốc Bảo, Bệnh viện ĐH Y dược cơ sở 2 (TP.HCM), cho biết từng gặp bệnh nhân bị dị ứng với dầu - cũng là một loại tinh dầu tiếp xúc trực tiếp với da - gây viêm loét da mà không biết, khi vết thương tổn thương sâu dần mới gặp bác sĩ.

Theo bác sĩ Bảo, tùy theo cơ địa của mỗi người có thể xảy ra phản ứng nhạy cảm khác nhau. Việc sử dụng tinh dầu nồng độ cao có thể gây ra phỏng. Đặc biệt, với người có bệnh hen suyễn mãn tính, da dễ phản ứng nhạy cảm, gia đình có trẻ sơ sinh không nên sử dụng hoặc tiếp xúc với tinh dầu.

Với sản phẩm có mùi hương trôi nổi trên thị trường không được kiểm duyệt thì người tiêu dùng không nên “nhẹ dạ cả tin” là sản phẩm 100% tự nhiên mà sử dụng vô tội vạ, bởi nếu hít lâu ngày sẽ tích tụ độc tố và gây hại cho cơ thể.

Khó quản lý!

Theo một cán bộ Sở Công thương TP.HCM, việc quản lý mặt hàng tinh dầu rất khó khăn vì là mặt hàng khá đặc thù, sản xuất nhiều, đa dạng. Tinh dầu có thể chiết xuất từ nguyên liệu thiên nhiên như hoa, thân cây, lá..., dạng mặt hàng này không thuộc diện quản lý.

Tuy nhiên, ngay cả khi tinh dầu nhưng được pha chế với các loại dung môi hoặc được chế biến từ hương liệu tổng hợp, có sử dụng hóa chất thì việc quản lý cũng không dễ dàng. Về nguyên tắc, dựa trên đăng ký công bố chất lượng của doanh nghiệp, sở sẽ rà lại danh mục quản lý hóa chất an toàn để biết sản phẩm có sử dụng nguyên liệu hóa chất an toàn và được phép sử dụng hay không.

Cục Tiêu chuẩn đo lường chất lượng đảm nhận hướng dẫn doanh nghiệp cách đăng ký công bố chất lượng và doanh nghiệp sẽ chịu trách nhiệm về chất lượng và các tiêu chí đã công bố khi lưu hành sản phẩm trên thị trường. “Chính vì thành phần nguyên liệu khá rắc rối nên đến nay việc quản lý mặt hàng tinh dầu hóa chất không dễ dàng”, vị này cho biết.

Theo các nhà sản xuất, tinh dầu khác hoàn toàn với hương hóa học tổng hợp. Nếu như tinh dầu nguyên chất thiên nhiên được quảng cáo có nhiều công dụng như trị cảm, giảm cân, thư giãn... thì các loại hương tổng hợp không có tác dụng trị liệu và đôi khi có thể tạo ra các ức chế thần kinh gây đau đầu, mùi cũng không thơm lâu.

N.BÌNH

NGỌC LOAN - MINH PHƯỢNG - DIỆU NGUYỄN

Chủ Nhật, 27 tháng 3, 2016

Việt Nam sẽ nghiên cứu ghép ruột

Hồ sơ nộp lên Bộ Khoa học - công nghệ, tiến tới triển khai và thực hiện ghép ruột ở người tại VN.

Ông Quyết cho hay ghép ruột giúp điều trị một số bệnh lý như chứng hoại tử ở ruột, trên thế giới đã có một số quốc gia thực hiện, nhiều nhất là ở Tây Ban Nha, với nguồn tạng hiến từ người cho chết não.

Trong hơn 20 năm thực hiện ghép tạng tại VN, cho đến nay các bệnh viện lớn trong nước đã triển khai ghép tim, gan, van tim, thận, tụy, giác mạc thường quy. Hiện Bệnh viện 108 và Bệnh viện Việt Đức đang nghiên cứu ghép phổi và tương lai là ghép ruột ở người.

Mẹ stress trước mang thai, con dễ nhẹ ký?

Theo đó, khi người mẹ bị stress kéo dài thì sẽ tăng nguy cơ sinh con nhẹ ký. Điều này dẫn đến tăng nguy cơ tử vong của trẻ cũng như những ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe như các bệnh lý tim mạch và các rối loạn chuyển hóa.

Các nhà tâm lý học thuộc Trường ĐH California (Los Angeles, Mỹ), thông qua nghiên cứu, cho rằng nồng độ cortisol của mẹ đóng một vai trò hết sức quan trọng trong sự phát triển của thai nhi và nồng độ đó có thể tăng cao gấp 2 - 4 lần trong thai kỳ bình thường.

Tuy nhiên, trong trường hợp cao quá mức một cách bất thường có thể làm giảm lưu lượng máu đến thai nhi và gián tiếp làm giảm lượng oxy và các chất dinh dưỡng cung cấp cho sự phát triển của thai.

Vì vậy, họ khuyên phụ nữ muốn sinh con nên có kế hoạch tốt trước khi mang thai, giảm thiểu những căng thẳng có thể gặp phải. Nếu đang bị rối loạn lo âu hay trầm cảm nên được điều trị trước khi mang thai.

Ngoài ra, một lối sống lành mạnh trước mang thai cũng được khuyến khích như tăng cường hoạt động thể chất, tăng kết nối gia đình và xã hội để giải tỏa căng thẳng.

BS NGUYỄN TẤT BÌNH (Theo Health Psychology)

Chile phát hiện nhiễm Zika qua quan hệ tình dục

Reuters ngày 27-3 dẫn nguồn từ Bộ Y tế Chile cho hay, bệnh nhân là một phụ nữ 46 tuổi người Chile. Bạn trai của cô này bị nhiễm Zika và đã lây qua cô trong thời gian hai người ở Haiti.

Hiện vẫn chưa có báo cáo nào cho thấy muỗi Aedis aegypti, vật trung gian truyền vi rút Zika, xuất hiện tại Chile lục địa. Bộ Y tế nước này khẳng định, cả 10 trường hợp nhiễm Zika tại Chile đều bị lây nhiễm từ người nước ngoài.

Tại Mỹ, các quan chức y tế khuyến cáo, sau khi bị nhiễm vi rút Zika, phụ nữ nên chờ ít nhất là hai tháng, còn đàn ông là sáu tháng trước khi quyết định có con.

Brazil xác nhận đã có hơn 900 trường hợp trẻ em bị dị tật đầu nhỏ ở nước này là do có mẹ bị nhiễm vi rút Zika.